Ο βλαισός μέγας δάκτυλος είναι, μια επώδυνη, σύνθετη παραμόρφωση των οστών και των μαλακών μορίων της πρώτης ακτίνας του άκρου, γνωστή ως «κότσι». Η αιτιολογία της δεν είναι απολύτως ξεκαθαρισμένη. Είναι 10 φορές πιο συχνή στις γυναίκες παρά στους άνδρες. Στην εμφάνισή της προδιαθέτουν ενδογενείς καθώς και εξωγενείς παράγοντες.

Α. εξωγενείς:

• στενά παπούτσια με ψηλά τακούνια
• παρατεταμένη ορθοστασία
• συνεχής μεταφορά βαρέων αντικειμένων
• άρση βαρών

Β. ενδογενείς:

• ραιβό μετατάρσιο
•  κληρονομικότητα
• πρηνισμός οπισθίου ποδός
• κοντός Αχιλλειος τένοντας
• γενικευμένη χαλαρότητα αρθρώσεων
• μεγάλη διαμετάρσια γωνία
•  νευρομυικές διαταραχές (εγκεφαλική παράλυση)
• αρθρίτιδες (ρευματοειδής, ουρική )

Η παραμόρφωση του ποδιού συνίσταται σε: 

• Βλαισή (προς τα έξω) απόκλιση του μεγάλου δακτύλου με υπεξάρθρημα της μεταταρσοφαλαγγικής άρθρωσης
• Προσαγωγή του πρώτου μεταταρσίου
• Προβολή της κεφαλής του πρώτου μεταταρσίου με σχηματισμό εξόστωσης (κότσι)
• Πρηνισμός του μεγάλου δακτύλου
• Σφυροδακτυλία του δεύτερου δακτύλου

Η αντιμετώπιση της παραμόρφωσης εξαρτάται από το βαθμό της παραμόρφωσης, την ηλικία του ασθενούς και από την ύπαρξη ή όχι υπεξαρθρήματος της πρώτης μεταταρσοφαλαγγικής άρθρωσης.

Φαρδιά παπούτσια, παρεμβάσματα δακτύλων, νάρθηκες νυκτός, ειδικά διαμορφωμένα πέλματα σύμφωνα με το αποτέλεσμα του πελματογραφήματος, ασκήσεις διατήρησης του εύρους της κίνησης της πρώτης μεταταρσοφαλαγγικής άρθρωσης, περιλαμβάνονται στη συντηρητική αγωγή της παραμόρφωσης και έχουν στόχο την καθυστέρηση της επιδείνωσής της και την ανακούφιση του ασθενούς από τα συμτώματα του.

Οριστική αντιμετώπιση της παραμόρφωσης επιτυγχάνεται με χειρουργική διόρθωση. Έχουν  περιγραφεί περί τις 150 επεμβάσεις για την αντιμετώπιση της πάθησης. Το είδος της επέμβασης που θα επιλεγεί τελικά εξαρτάται από τη βαρύτητα της παραμόρφωσης και την επαλληλία ή όχι των αρθρικών επιφανειών της 1ης μεταταρσοφαλαγγικής άρθρωσης.

Κύριοι δείκτες βαρύτητας της παραμόρφωσης είναι:

•  το μέγεθος της γωνίας μεταξύ 1ου μεταταρσίου και 1ης φάλαγγας που μετράται σε προσθιοπίσθια ακτινογραφία σε φόρτιση του άκρου ποδός.(φυσιολογικά 7°-10°)
• το μέγεθος της διαμετατάρσιας γωνίας στην ίδια ακτινογραφία.(φυσιολογικά 10°-14°)

Μια ενδεδειγμένη επέμβαση ιδανική για ήπιες μέχρι μέτριας βαρύτητας παραμορφώσεις είναι η οστεοτομία CHEVRON σε συνδυασμό με πλαστική των μαλακών μορίων, που έχω χρησιμοποιήσει πολλές φορές με εξαιρετικά αποτελέσματα.

Mετά την επέμβαση χρειάζεται για διάστημα μιας εβδομάδας ο ασθενής παραμένει στο σπίτι του περπατώντας με τη βοήθεια μιας βακτηρίας και φορώντας ειδικό νάρθηκα.

Στη συνέχεια βαδίζει χωρίς βακτηρία με το νάρθηκα, ο οποίος αφαιρείται σε έξι εβδομάδες.