Web
Analytics
Οστεοπόρωση: αίτια, πρόληψη, διάγνωση, θεραπεία - Ο Δρόμος για την Θεραπεία

Οστεοπόρωση: αίτια, πρόληψη, διάγνωση, θεραπεία

Γράφει: Κωνσταντίνος Ι. Μαυρουδής, Ενδοκρινολόγος, Τ. Συντονιστής Διευθυντής Ενδοκρινολογίας, ∆ιαβήτη & Μεταβολισµού ΓΝΑ «Ασκληπιείο Βούλας»

 

Οστεοπόρωση είναι η µείωση της πυκνότητας και της ποιότητας του οστού, µε αποτέλεσµα τη µείωση της οστικής αντοχής του που οδηγεί σε κατάγµατα ευθραυστότητας, δηλαδή συµβαίνει κάταγµα χωρίς να προηγηθεί σοβαρός τραυµατισµός. Η απώλεια οστού συµβαίνει προοδευτικά, σιωπηλά και τα συµπτώµατα εµφανίζονται όταν θα συµβεί το κάταγµα, που είναι ήδη αργά.

Όταν συµβεί ένα οστεοπορωτικό κάταγµα υπάρχει πιθανότητα 20% να συµβεί και άλλο κάταγµα µέσα σε ένα χρόνο, εάν δεν παρέµβουµε αποτελεσµατικά. Παγκοσµίως, µετά την ηλικία των 50 ετών 1 στις 3 γυναίκες και 1 στους 5 άνδρες κινδυνεύουν να πάθουν οστεοπορωτικό κάταγµα. Εκτιµάται ότι κάθε 3 sec συµβαίνει ένα κάταγµα οστεοπορωτικό.
Τα συχνότερα οστεοπορωτικά κατάγµατα είναι: της σπονδυλικής στήλης του ισχίου και του αντιβραχίου τα οποία αυξάνονται µε την ηλικία -κυρίως της σπονδυλικής στήλης και του ισχίου-µε δυσµενή επακόλουθα. Της σπονδυλικής στήλης συνοδεύονται από απώλεια ύψους, πόνο στην πλάτη, παραµόρφωση (κύφωση), προβλήµατα στο αναπνευστικό κ.λπ. Του ισχίου συχνά απαιτούν εγχείρηση και µπορεί να έχουν ως επακόλουθα την απώλεια της ανεξαρτησίας ή και το θάνατο (κυρίως στους άνδρες).

Ποιοι κινδυνεύουν να πάθουν οστεοπορωτικό κάταγµα;

Η οστεοπόρωση και τα οστεοπορωτικά κατάγµατα είναι πολυπαραγοντικά, όσο περισσότερους παράγοντες κινδύνου έχει κάποιος τόσο αυξάνεται η πιθανότητα να συµβεί η νόσος.
Οι αµετάβλητοι παράγοντες κινδύνου είναι: η ηλικία, το φύλο, προηγούµενο κάταγµα ή κάταγµα στην οικογένειά του, η θεραπεία µε κορτικοστεροειδή, η πρώιµη εµµηνόπαυση/υστερεκτοµή στις γυναίκες και ο υπογοναδισµός στους άνδρες, η ρευµατοειδής αρθρίτιδα κ.λπ. Ενώ οι τροποποιήσιµοι: το αλκοόλ, το κάπνισµα, η κακή διατροφή, ή έλλειψη βιταµίνης D (πολύ συχνή στη χώρα µας παρά την ηλιοφάνεια), η ελλιπής σωµατική άσκηση, η χαµηλή πρόσληψη ασβεστίου (που λαµβάνεται µε τα γαλακτοκοµικά), οι συχνές πτώσεις.

Μπορεί να προληφθεί;

Ναι, από την παιδική και την εφηβική ηλικία, µε τη σωστή διατροφή (τροφές πλούσιες σε ασβέστιο και βιταµίνη D), την άσκηση και την αποφυγή των παραγόντων κινδύνου (κάπνισµα, αλκοόλ κ.λπ.) ώστε να αποκτήσουµε µεγαλύτερη δυνατή οστική µάζα (κορυφαία οστική πυκνότητα) στην ηλικία περίπου των 30 ετών, που αρχίζει η φθορά.

Πώς διαγιγνώσκεται και πώς αντιµετωπιζεται η οστεοπόρωση;

Η διάγνωση της οστεοπόρωσης, σύµφωνα µε τη WHO, γίνεται (συνήθως) µε τη µέθοδο DXA που διενεργείται (συνήθως) στις γυναίκες ηλικίας ≥ 65 ετών και άνδρες ≥ 70 ετών.

Μια µέτρηση µπορεί να είναι/δείχνει: 1. Φυσιολογική. 2. Ελαττωµένη οστική πυκνότητα (οστεοπενία). 3. Οστεοπόρωση και 4. Εγκατεστηµένη οστεοπόρωση.
Θεραπεία χορηγείται στις περιπτώσεις 3, 4, ενώ στην οστεοπενία (2) όταν ο/η ασθενής έχει αυξηµένο κίνδυνο κατάγµατος, σύµφωνα µε τη µέθοδο FRAX, που εκτός της οστικής πυκνότητας υπολογίζει και άλλους σοβαρούς παράγοντες κινδύνου, τους εισάγουµε στον αλγόριθµο του FRAX (www.sheffield.ac.uk/FRAX/tool.jsp) και παίρνουµε το 10ετή απόλυτο κίνδυνο κατάγµατος, ανάλογα µε τον οποίο χορηγούµε ή όχι θεραπεία.

Τα φάρµακα που χρησιµοποιούνται σήµερα στην οστεοπόρωση διαιρούνται σε αντιοστεοαπορροφητικά & αναβολικά. Τα αντιοστεοαπορροφητικά εµποδίζουν την απορρόφηση του οστού και ενισχύουν το ήδη υπάρχον, αναστέλλουν δηλαδή βασικά την εξασθένηση του οστού, τη µείωση της αντοχής του, ενισχύοντας τα δοµικά συστατικά του, τις ήδη υπάρχουσες δοκίδες.

Τα αναβολικά κάνουν νέο και δυνατό οστούν, δηλαδή καινούργιες δοκίδες, µπορεί να ξαναενώνουν τις σπασµένες και να κάνουν πυκνά και ανθεκτικά οστά που δεν σπάνε εύκολα.

Όποια θεραπεία και αν χορηγηθεί θα πρέπει να χορηγούνται συγχρόνως ασβέστιο και βιταµίνη D, τα οποία ή συχνά παραλείπονται ή συνταγογραφούνται αλλά δεν τα παίρνει ο ασθενής, γι' αυτό υπάρχουν και αντιοστεοαπορροφητικά που έχουν και βιταµίνη D (δύο σε ένα) µε πάρα πολύ καλά αποτελέσµατα.

Η θεραπευτική µας φαρέτρα κατά της οστεοπόρωσης και της µείωσης του κινδύνου κατάγµατος διαρκώς ανανεώνεται. Από τα αντιοστεοαπορροφητικά, τελευταία κυκλοφόρησε το Denosumab, που χορηγείται υποδορίως ανά 6µηνο, µε καλά αποτελέσµατα. Στην ειδική κατηγορία των SERMS, όπου ανήκει η ραλοξιφένη, η οποία εκτός από τα οστεοπορωτικά κατάγµατα µειώνει το διηθητικό καρκίνο του µαστού, προστέθηκε η πολλά υποσχόµενη βαζεδοξιφένη. Αναµένονται να κυκλοφορήσουν και άλλα φάρµακα όπως το Otanacatib που φαίνεται να υπερέχει από τα µέχρι σήµερα αντιοστεοαπορροφητικά.

Από τα αναβολικά η τεριπαρατίδη, που µειώνει τα νέα σπονδυλικά και µη σπονδυλικά κατάγµατα, τον πόνο στην πλάτη και την απώλεια ύψους, ενώ αυξάνει σηµαντικά την οστική πυκνότητα στη σπονδυλική στήλη σε ποσοστά που φτάνουν το 10%, αναµένεται να κυκλοφορήσει σε patches.

Για την οστεοπόρωση, όπως και για άλλες παθήσεις, υπάρχουν διεθνώς και στην Ελλάδα κατευθυντήριες γραµµές (GuideLines-τα θεραπευτικά πρωτόκολλα) που παρέχουν οδηγίες για το ποιος και πότε θα ελεγχθεί, µε ποιο έλεγχο, πώς θα αξιολογηθεί, ποια θεραπεία θα πάρει κ.λπ. οι οποίες είναι ιδιαιτέρως χρήσιµες, αλλά ο θεράπων ιατρός είναι εκείνος, που ανάλογα µε τις ιδιαιτερότητες κάθε ασθενούς, θα αποφασίσει όχι µόνο ποιος, πότε και πώς θα ελεγχθεί, αλλά πότε και ποιο φάρµακο θα πάρει.

 

Κωνσταντίνος Ι. Μαυρουδής, Ενδοκρινολόγος
Τ. Συντονιστής Διευθυντής Ενδοκρινολογίας
∆ιαβήτη & Μεταβολισµού ΓΝΑ «Ασκληπιείο Βούλας»

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)
.

Κολύμβηση

Video

O Δρόμος για την Θεραπεία αποτελεί το site στον χώρο της υγείας, που απευθύνεται σε ασθενείς, ενημερώνοντάς τους για θέματα κλασικής ιατρικής αλλά και εναλλακτικών θεραπειών.

Η ιστοσελίδα περιέχει πληροφορίες και άρθρα, με σκοπό την ενημέρωση και μόνο. Στην περίπτωση που θέλετε να εφαρμόσετε μία θεραπεία που αναγράφεται στο dromostherapeia.gr, επιβάλλεται να συμβουλευτείτε τον γιατρό σας. Η πληροφόρηση που δίνεται εδώ δεν είναι, δεν μπορεί και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται σαν βάση για διάγνωση ή επιλογή θεραπείας.
Ο dromostherapeia.gr δεν φέρει καμία ευθύνη για τυχόν λάθη ή παραλείψεις ή οποιοδήποτε πρόβλημα προκύψει που να έχει σχέση με υλικό που περιλαμβάνεται σ’ αυτήν.